Waarom maatwerk het verschil maakt
Veel mensen gaan ervan uit dat ChatGPT zelf wel raadt wat ze bedoelen. Een stagiair die zonder briefing een presentatie moet maken, komt soms met iets bruikbaars, maar meestal niet met wat jij voor ogen had.
Daar helpen Custom Instructions bij. Je legt vooraf vast hoe de AI mag antwoorden. Niet de inhoud, wel de stijl, de toon en het denkniveau. Dat geeft je output die consistent blijft, of je nu in marketing of sales werkt, of zoals ik regelmatig op zakelijke events over AI spreekt.
Geen opvulling, wel output
De eerste regel levert meteen tijdwinst op: schrap alle beleefdheden en omtrekkende inleidingen. Geen "Natuurlijk kan ik dat voor je doen". Gewoon het antwoord, kort en helder. Als ik snel een outline nodig heb voor een keynote, wil ik geen bloemrijk verhaal over waarom storytelling werkt. Ik wil vijf punten.
Focus op de 20 procent die telt
De tweede regel dwingt ChatGPT tot het Pareto-principe. Geen lange theorie, maar de kern. Wat moet ik weten, wat moet ik doen, waar moet ik op letten. Handig als je een salesgesprek voorbereidt of een marketingstrategie scherp wilt krijgen, want je krijgt de inzichten die het meeste opleveren.
Structuur die je kunt scannen
Regel drie gaat over leesbaarheid. Je laat de AI vetgedrukte kernwoorden gebruiken, korte alinea's en een opbouw die je in één blik overziet. Geen tekstbrij meer. Ik merk dat dit vooral loont als je ChatGPT inzet voor interne communicatie, waar veel mensen snel iets willen kunnen lezen.
Laat ChatGPT eerst vragen stellen
De vierde regel klinkt eenvoudig, maar verandert veel. Is je vraag onduidelijk, dan mag ChatGPT niet gokken, maar moet het een verhelderende tegenvraag stellen. Zo voorkom je verkeerde aannames, wat scheelt bij complexe klantvragen of technische briefings. Bij het schrijven van verhalen op maat voor verschillende doelgroepen werkt dit voor mij uitstekend.
Een AI die je mag tegenspreken
De laatste regel vind ik misschien wel de belangrijkste. Je vraagt de AI om niet klakkeloos met je mee te gaan. Rammelt je idee, dan wil je dat horen. Die kritische houding maakt ChatGPT meer als een ervaren collega die durft te challengen, en dat heb je nodig bij keuzes rond strategie, branding of content.
Van speeltje naar gereedschap
Met deze vijf regels geef je ChatGPT een duidelijke rol. Het blijft geen speeltje, maar wordt een serieus stuk gereedschap. In mijn werk als spreker laat ik vaak live het verschil zien tussen een generiek antwoord en een antwoord op maat. Het publiek schrikt soms van hoe groot dat contrast is.
De vijf regels op een rij
- Geen opvulling: laat beleefdheidszinnen, lange intro's en overbodige tekst weg. Geef alleen het antwoord, kort en direct.
- 80/20-regel: focus op de 20% informatie die 80% resultaat oplevert. Geen theorie, wel toepasbare tips.
- Structuur en scanbaarheid: gebruik vetgedrukte kernwoorden, duidelijke koppen, korte alinea's en geen lange tekstblokken.
- Vraag terug bij onduidelijkheid: als mijn vraag vaag is, stel eerst een verhelderende vraag voordat je antwoord geeft.
- Wees kritisch: ga niet automatisch met me mee. Als mijn vraag of idee rammelt, zeg het eerlijk, zoals een ervaren sparringpartner zou doen.
Wat als je team zo werkt
Denk eens aan een organisatie waar iedereen ChatGPT op deze manier inzet. Korter, duidelijker, kritischer. Dan wordt de AI niet alleen sneller, maar ook scherper, en daar zit voor mij de echte waarde.
Hoe gebruik jij ChatGPT als zakelijke tool? Ik lees je voorbeelden graag in de comments.
